ความรู้เกี่ยวกับสำนวนไทย

สำนวนคำ หมายถึง คำกล่าวที่คล้องจอง แต่ไม่ได้มุ่งที่จะสั่งสอน เช่น

” ไก่งามเพราะขน คนงามเพราะแต่ง ” หมายถึง ความสวยงามเกิดขึ้นได้จากการปรุงแต่ง

” ยื่นหมู ยื่นแมว “ หมายถึง ส่งสิ่งของแต่ละฝ่ายแลกเปลี่ยนพร้อม ๆ กันในเวลาเดียวกัน

” ยุให้รำตำให้รั่ว “ หมายถึง ยุแหย่ให้ผิดใจกัน

” ปล้ำผีลุก ปลุกผีนั่ง ” หมายถึง พยายามทำให้เกิดเรื่องราวที่ไม่ดีขึ้นมา

” เอามือซุกหีบ , แกว่งเท้าหาเสี้ยน “ หมายถึง หาเรื่องเดือดร้อน หรือความยุ่งยากให้ตัวเองโดยใช่ที่

” จับปลาสองมือ “ หมายถึง ชายหรือหญิงที่มีใจไม่แน่นอนว่าจะเลือกรักใครจริง

แต่ปัจจุบัน พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถานรวมเรียกคำสุภาษิต คำพังเพย และสำนวนคำว่า ” สำนวน ”

สำนวนไทย มีที่มาจากวรรณคดีก็มีมาก เช่น จากเรื่องรามเกียรติ์

– พระรามเดินดง        – จองถนน       – กล่องดวงใจ

– ยักษ์ลักมาลิงพาไป     – สิบแปดมงกุฎ     – หนุมานคลุกฝุ่น

– งอมพระราม        – ลูกทรพี    – วัดรอยเท้า

แต่ละสำนวนมีเรื่องราวดังตัวอย่างสำนวนที่เกี่ยวข้องกับเนื้อเรื่องบทพากย์รามเกียรติ์ ตอนนางลอย เช่น

พระรามเดินดง , งอมพระราม    สำนวนนี้มีความหมายว่า ลำบากตรากตรำทุกข์ยากเป็นเวลานาน เนื่องจากพระราม

ต้องออกไปเดินป่าตามบัญชาของท้าวทศรถผู้เป็นพระราชบิดาเป็นเวลานาน ๑๔ ปี ได้รับความทุกข์เพราะต้องจากบ้านเมือง

และพลัดพรากจากนางสีดาผู้เป็นชายา ต้องทำศึกกับทศกัณฐ์และพวกพ้องอย่างหนัก แต่ในที่สุดก็ชนะศึกและพานางสีดากลับ

กรุงอโธยา เพื่อทำพิธีราชาภิเษกขึ้นเป็นกษัตริย์ครองเมืองสืบไป

จองถนน สำนวนนี้หมายความว่า เตรียมแผนการรุกล้ำที่ของผู้อื่น หรือหมายถึง ทำวางโตเป็นใหญ่  คำว่า ” จอง ” หมายถึง ” ผูกสร้าง ” เพราะฉะนั้น จองถนนก็คือ สร้างถนน พระรามได้ยกไพร่พลลิงติดตามหานางสีดาไปถึงฝั่ง

มหาสมุทรตรงข้ามกรุงลงกาอันเป็นบ้านเมืองของทศกัณฐ์ ที่ซึ่งทศกัณฐ์นำนางสีดาไปกักขังไว้ แต่พระรามข้ามไปไม่ได้ จึงเกณฑ์ไพร่พลลิงให้นำหินมาถมทะเล เพื่อทำเป็นถนนข้ามไปกรุงลงกา

ตัวอย่างสำนวนไทยที่กล่าวเกี่ยวกับเรื่องของช้างก็มี   เช่น

– ขี่ช้างจับตั๊กแตน หมายถึง ทำงานใหญ่เกินตัวแต่ได้ประโยชน์ไม่คุ้มค่า

– ฆ่าช้างเอางา  หมายถึง การลงทุนเพื่อผลประโยชน์ที่ไม่คุ้มค่า

– อ้อยเข้าปากช้าง หมายถึง สูญไป ไม่มีทางได้คืนมา

– เห็นช้างเท่าหนู  หมายถึง ไม่เกรงกลัว ไม่มีสติยั้งคิด

คำพังเพย

คำพังเพย หมายถึง ถ้อยคำที่มีลักษณะติชม หรือแสดงความคิดเห็นอยู่ในตัว แต่ยังไม่ได้วางหลักความจริงอันเที่ยงแท้

และยังไม่เป็นสำนวนแท้ เช่น

” เห็นช้างขี้ ขี้ตามช้าง “   หมายถึง ทำตามผู็อื่นโดยไม่รู้ว่าทำเพื่ออะไร

” ตีงูให้กากิน “ หมายถึง  ลงทุนทำในสิ่งที่ไม่เป็นคุณแก่ตนเอง และอาจได้รับโทษด้วย

” ขนมพอสมน้ำยา “ หมายถึง ต่างฝ่ายต่างทำสิ่งที่ไม่ดีเข้าหากัน แต่ก็เข้ากันไปด้วยกันได้ อ่านเพิ่มเติม

เรื่อง สุภาษิต

สุภาษิต หมายถึง คำกล่าวที่ดีงามเป็นความสัตย์จริงทุกสมัย เป็นคำสอนให้ประพฤติดีงาม และคำสุภาษิตนั้นเป็นถ้อยคำสั้น ๆ

แต่กินความลึกน่าเชื่อถือ เช่น อ่านเพิ่มเติม

จุดประสงค์การเรียนรู้

 

 ๑. ใช้สำนวน สุภาษิต คำพังเพย ไดู้ถูกต้องเหมาะสม

๒. อธิบายสำนวน สุภาษิต คำพังเพย ได้

สำนวนไทย

ข้อความที่เป็นสำนวนไทยมีลักษณะดังนี้ คือ

1. มีความหมายโดยนัย คือความหมายไม่ตรงตัวตามความหมายโดยอรรถ พูดอย่างหนึ่งมีความหมายอีกอย่างหนึ่ง เช่น
กินปูนร้อนท้อง – รู้สึกเดือดร้อนเพราะมีความผิดอยู่
ขนทรายเข้าวัด – ร่วมมือร่วมใจกันทำบุญ

ฤษีเลี้ยงลิง – เลี้ยงเด็กซุกซน เป็นต้น อ่านเพิ่มเติม

สรุปผลอภิปรายผลและข้อเสนอแนะ

สรุปผลการศึกษาค้นคว้า
จากการที่คณะผู้จัดทำได้มีความสนใจศึกษาสำนวนสุภาษิตคำพังเพยตามวัตถุประสงค์คือเพื่อให้เกิดความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับสำนวน  สุภาษิต คำพังเพย      โดยแบ่งตามลำดับอักษรพยัญชนะไทยเนื้อจากสำนวนสุภาษิตคำพังเพยจากบทประพันธ์ วรรณคดี หนังสือต่างๆ ได้แก่ หนังสือสำนวน สุภาษิต คำพังเพย หนังสือคำคมสุภาษิตสอนหญิงชาย ซึ่งพบว่าสำนวน  สุภาษิต คำพังเพย  มีจำนวนมากซึ่งถ่ายทอดกันมาตั้งแต่สมัยโบราณที่ใช้สั่งสอนอบรมบุตรหลานให้มีคุณธรรมซึ่งในปัจจุบันก็ยังมีการนำ  สำนวน  สุภาษิต  คำพังเพย   มาใช้ในชีวิตประจำวันซึ่งเราได้ยินอยู่บ้างในปัจจุบันเพื่อให้ประชาชนประพฤติปฏิบัติมีคุณธรรมและสามารถอยู่รวมกันได้ในสังคมอย่างสงบสุข
อภิปรายผล
จากการศึกษาค้นคว้าโครงงานเรื่องการศึกสำนวนสุภาษิตคำพังเพย

สำนวนหมายถึงคำที่พูดคือเป็นคติมีความลึกซึ้งใช้สอน คือการวางแนวและแสดงคำนิยมของสมัยโบราณ เช่น คำว่าน้ำพึ่งเรือเสือ เสือพึ่งป่า
สุภาษิตหมายถึง  เป็นคำเปรียบเทียบเรื่องต่างๆ เพื่อใช้ติชมสะท้อนถึงความคิดความเชื้อถือและค่านิยมอันเป็นลักษณะของคน เช่นคำว่าบ้านเคยอยู่  อู่เคยนอน
คำพังเพยหมายถึง ถ้อยคำที่เรียบเรียงขึ้นโดยมีความหมายพิเศษ ไม่ตรงกับความหมายตามปกติทั้งนี้อาจจะเป็นคำที่มีความหมายโดยนัย  หรือความหมายในเชิงเปรียบเทียบเช่นคำว่า กินบนเรือนขี้รถบนหลังคา

ประโยชน์ที่ได้รับ
๑. เกิดความสามัคคีภายในกลุ่ม
๒. มีความรู้เกี่ยวกับสำนวนสุภาษิตคำพังเพย
๓. มีความเข้าใจเกี่ยวกับการนำสำนวนสุภาษิตคำพังเพยมาใช้
๔. ได้ฝึกทักษะในการวาดภาพประกอบสุภาษิตคำพังเพย

ข้อเสนอแนะ
จากการศึกษาสำนวนสุภาษิตคำพังเพยผู้ศึกษามีข้อเสนอแนะเกี่ยวกับโครงงานคือ
๑. เนื่องจากเนื้อหาของสำนวนสุภาษิตคำพังเพยอาจมีจำนวนมากในการศึกษาครั้งนี้ผู้ศึกษาอาจหรือยกเนื้อหาของสำนวนสุภาษิตคำพังเพย
๒. ควรมีการจัดทำเป็นหนังสืออินเล็กทรอนิเผยแพร่ทางเว็บไซต์ในโอกาสต่อไป
๓. นำผลจากการศึกษาสำนวนสุภาษิตคำพังเพยไปสร้างเป็นสื่อในรูปแบบต่างๆ    เช่น นิทาน เรื่องสั้น  บทละคร  เป็นต้น   เพื่อให้เหมาะสมกับผู้รับสาร

Hello world!

Welcome to WordPress.com! This is your very first post. Click the Edit link to modify or delete it, or start a new post. If you like, use this post to tell readers why you started this blog and what you plan to do with it.

Happy blogging!